Succes draait om goede gewoontes

Gepubliceerd in NRC op 17 november 2018 | Persoonlijk leiderschap

Succes draait om goede gewoontes

Het gesprek kwam op een bevriende makelaar. Iemand die al jaren zeer succesvol is. Het opmerkelijke aan hem is niet dat hij gekke, creatieve dingen doet. Het bijzondere is juist dat hij met grote discipline, elke dag opnieuw, een aantal vaste routines doorloopt. Een voorbeeld: al jarenlang noteert hij, met zijn medewerkers, trouw alle gegevens van iedere geïnteresseerde beller of mailer. Elke dag weer. Zo heeft hij voortdurend klanten ‘op voorraad’. Veel mensen doen dit soort dingen soms. Hij doet ze altijd.

Ik vind gewoontes en routines fascinerend. Vooral heel gewone routines die tot bijzondere resultaten leiden. Een van mijn all time favorites is de regel van Ernest Hemingway om elke dag minstens vijfhonderd woorden te schrijven. Hij noteerde zijn dagelijkse score op grote stukken karton die hij aan de muur hing. Wilde hij een dagje werk overslaan, bijvoorbeeld om te gaan zeevissen, dan schreef hij de dag ervoor minstens duizend woorden.

Succes draait vaak om regels, routines en goede gewoontes. Zonder dagelijkse gewoontes zouden veel getalenteerde schrijvers hun boeken niet afkrijgen en veel ondernemende mensen nooit een bedrijf opbouwen.

Slechte impulsen
Aristoteles stelde zo’n 2.350 jaar geleden al dat het goede leven draait om het ontwikkelen van deugdzame gewoontes. Ook nu onderkennen we dat gewoontes – goede en slechte – een grote impact hebben op levensterreinen als gezondheid, relaties en werk. Het bestverkochte managementboek van de laatste decennia, Stephen Coveys 7 habits of highly effective people, draait zelfs volledig om de ontwikkeling van persoonlijke routines.

Een Covey-gewoonte waar ik al jaren naar streef, luidt: „Eerst begrijpen, dan begrepen worden.” En die is weer gebaseerd op een bekende leefregel uit het middeleeuwse gebed van Sint-Franciscus: „Laat mij niet […] zoeken begrepen te worden, maar te begrijpen.”

Managementonderzoekers Steven Postrel en Richard Rumelt betogen in een klassiek geworden artikel dat management en organisatie in hoge mate draaien om het onderdrukken van slechte impulsen en het ontwikkelen van effectieve gewoontes.

Een mooi voorbeeld van Postrel en Rumelt is het verhaal van serviesfabrikant Josiah Wedgwood. In de 18de eeuw rekruteerde hij pottenbakkers van het Britse platteland en leerde hun volgens vaste regels en gewoontes werken. Volgens historische beschrijvingen waren de medewerkers van Wedgwood hierdoor gezonder, punctueler, schoner en bovendien veel vaker nuchter dan hun zelfstandige collega’s.

Zo verdienden ze ook meer. Volgens Postrel en Rumelt produceerde de fabriek van Wedgwood niet alleen aardewerk, maar vooral ook effectief gewoontegedrag.

Een vrijgesteld brein
Gewoontes zijn fascinerend en vaak bijzonder handig. Om het dagelijkse werk gedaan te krijgen én zo ook juist tijd en energie over te houden voor meer unieke ervaringen.

William James, een van de stamvaders van de psychologie schreef al in 1899: „Des te meer details van het dagelijkse leven moeiteloos worden bestuurd door automatismen, des te meer zullen de hogere vermogens van ons brein vrijgesteld zijn voor hun eigenlijke taken.”

Ben Tiggelaar
(verschenen als column in NRC)

Het nieuwste boek
van Ben Tiggelaar

Meer info

Ontvang #TIPS van Ben

Ik geef toestemming voor het bewaren van mijn gegevens